متن پیش رو برگرفته از ویژه نامه روزنامه جام جم مورخ 12 دی ماه 1387 است که به مناسبت سال جهانی نجوم منتشر شد.
پروژههاي سال جهاني نجوم
اگر شما هم علاقهمنديد در برنامههاي سال جهاني نجوم فعالانه شركت كنيد و بخشي از برنامههاي بينالمللي طراحي شده را طي اين سال در منطقه خودتان اجرا كنيد، ميتوانيد سراغ پروژههايي برويد كه سال جهاني نجوم يا هماهنگكننده ملي ايران معرفي كردهاند. براي اطلاع از پروژههاي سال جهاني ميتوانيد به وب سايت .
www.iya2009.org سري بزنيد. برخي از پروژههاي موجود در اين وبسايت مانند TWAN اين امكان را فراهم ميكند تا در صورت تمايل، برنامههايي براي شما در منطقهتان اجرا كنند. از سوي ديگر، شما ميتوانيد به عنوان مخاطب درگير پروژههاي ديگري مانند 100 ساعت نجوم شويد. در عين حال شاخه آماتوري انجمن نجوم ايران نيز اعلام كرده است آمادگي كاملي براي پاسخگويي به پرسشهاي شما در اين زمينه خواهد داشت. در ايران نيز برخي از پروژهها به صورت ملي برگزار خواهد شد. انجمن نجوم ايران با همكاري سازمان صلح آسمانها، پروژهاي به نام صلح ستارگان را برگزار خواهد كرد؛ پروژهاي كه با هدف ترويج نجوم و ترويج ايده آسمان بدون مرز سعي ميكند رصدهاي منظمي را در مناطق مرزي سراسر جهان برگزار كند. ميتوانيد از طريق سايتhttp://www.starpeace.org از جزئيات اين پروژه آگاه شويد. ضمن اين كه رقابت صوفي و ماراتن مسيه ايران امسال قصد دارند برگزاري خود را به شكل بينالمللي شكل دهند تا امكان مشاركت همگان در آن فراهم شود. اگر پروژهها يا برنامههايي داريد كه نياز به اطلاعرساني دارد، ضمن اين كه بخش ويژهاي از سايت انجمن نجوم ايران براي اين كار در نظر گرفته شده است، ميتوانيد با شبكه 4 سيما، برنامه آسمان شب و روزنامه جامجم مكاتبه كنيد تا پروژهتان از طريق اين برنامه و همچنين ستون 7 شب 7 آسمان روزنامه جامجم منتشر شود. براي تعريف يك پروژه كه در قالب پروژههاي رسمي سال جهاني نجوم قرار ندارد، حتما توجه كنيد آنچه قصد انجام آن را داريد نخست مبتني بر اهداف سال جهاني نجوم باشد؛ 8 هدفي كه در گفتگو با پدرو روسو در همين ويژهنامه به آنها اشاره شده است. پس از آن سعي كنيد طرح و برنامهاي عملي براي پروژه خود بنويسيد كه در آن اهداف، روشها، نحوه اجرا، هزينهها، منابع مالي مورد نياز و مراكزي كه ممكن است به شما كمك كنند مشخص شده باشد.
همچنين مخاطبانتان را مشخص كنيد. چنين جدولي به شما كمك ميكند تا ديد واقعگرايانهاي از امكانات و تواناييها داشته باشد و خواستههاي خود را بر مبناي آن تنظيم كنيد. مثلا ممكن است شما علاقهمند به برگزاري شبي نجومي باشيد، اما با محاسبه امكانات ميبينيد توان ترتيب دادن آن را در مقياس وسيع نداريد، اما شايد بتوانيد در آپارتماني كه زندگي ميكنيد شبي همسايههايتان را دعوت به پشتبام كنيد و پس از آن كه مطمئن شديد اين دعوت شما موجب آزار ديگر همسايهها نميشود، تلسكوپ خود را به پشتبام برده و به همسايههاي خود زيباييهاي آسمان را نشان دهيد. مطمئن باشيد اگر اين كار درست انجام شود، ارزش آن هيچ كم از ارزش پروژهاي بزرگ ندارد. اگر ديديد گروه يا خودتان توان سختافزاري و اطلاعاتي لازم را داريد ميتوانيد كارتان را گسترش دهيد و در اين راه از ياري سازمانهايي كه ميتوانند كمك كنند نيز بهرهمند شويد؛ جاهايي مثل شهرداريها، شوراهاي محلي، سازمانهاي مرتبط و حتي افراد خير كه علاقه به كمك در زمينه رشد علمي دارند، اما تنها زماني بايد سراغ جلب كمك عمومي برويد كه از دقت طرح خود و شفاف بودن آن اطمينان كامل داريد. كمك به گروههاي ديگري كه در حال برگزاري برنامهها هستند، ميتواند نقش مهمي در برگزاري موفق اين سال داشته باشد.
اما اگر احساس كرديد از نظر علمي توانايي لازم براي اجراي برنامهاي را نداريد و اين نكته بسيار مهمي است كه تنها زماني به سراغ اجراي برنامهاي برويد كه از دقت علمي ارائه آن مطمئن باشيد چراكه در اين سال قرار است مردم با علم درست آشنا شوند و اگر آنها را به اشتباه بكشيد هيچ كس شما را نخواهد بخشيد يا امكانات مالي و تجهيزات مورد نياز را نداريد، سعي كنيد با پيگيري اتفاقات و رويدادهاي پيش رو از آنها استفاده كنيد. اگر شما به واسطه برنامههاي اين سال آشنايي بيشتري با مفاهيم پيدا كنيد و درك درستتري از دانش به دست آوريد، به همان ميزان در تحقق اهداف سال جهاني نجوم موثر بودهايد. نكتهاي كه بايد براي تعريف، اجرا يا كمك به برگزاري پروژههاي سال جهاني نجوم به خاطر داشته باشيم، اين است كه اين پروژهها براي كسب نام و عنوان و شهرت يا پول و امثال آن برگزار نميشوند، بلكه تنها وسيلهاي براي كمك به تحقق اهداف اين سال و فعاليتهايي داوطلبانه به حساب ميآيند.